Asgjë nuk do të jetë më e njëjtë për sa i përket energjisë

Asgjë nuk do të jetë më e njëjtë për sa i përket energjisë

Nga Dr. Harris Doukas

Në vitin 2014, ndodhi pushtimi rus i Krimesë. Një vit më vonë, u nënshkrua një marrëveshje për fillimin e ndërtimit të Nord Stream 2. Është një tubacion që synon të transportojë gazin rus në Gjermani. Ky është një tregues i politikës së jashtme të gabuar të Gjermanisë, dhe të kancelares së atëhershme Angela Merkel, përballë zgjerimit rus dhe rrezikut të gazifikimit të gazit të saj natyror.

Pushtimi rus i Ukrainës po ndryshon tërësisht situatën, edhe për Gjermaninë, e cila aktualisht është konsumatori më i madh i gazit rus në Evropë. Kancelari gjerman Olaf Soltz njoftoi menjëherë pas pushtimit se do e ndërpret procesin e certifikimit për projektin Nord Stream 2. Ky është një mesazh i qartë i ndryshimit të energjisë. Reagimi i Rusisë ishte i menjëhershëm, ku ish-kryeministri Medvedev tha se nëse Nord Stream 2 nuk ecën përpara, konsumatorët evropianë do ta paguanin shtrenjtë energjinë.

Por kërcënimet e Medvedevit nuk do të ndryshojnë rrjedhën e ngjarjeve. Një partneritet i ri energjetik transatlantik, nëpërmjet ndërtimit të një kuverte lundruese anijesh që transportojnë gaz natyror të lëngshëm (LNG) nga Amerika, kërkon të japë më shumë diversifikim dhe fleksibilitet për të përmbushur nevojat energjetike të vendeve evropiane. Në muajt e fundit, rrjedha e gazit rus përmes tubacioneve ka mbuluar vetëm 17% të nevojave evropiane. Dhe pjesa tjetër vinte nga gazi i lëngshëm, kryesisht amerikan.

A mund të plotësojnë Shtetet e Bashkuara kërkesën e Evropës për gaz?

Është e qartë se jo. Bashkimi Evropian mbulon rreth 40% të nevojave të tij për gaz me importe nga Rusia. Kjo është një varësi energjetike e rrënjosur thellë për rreth gjysmë shekulli. Dhe është një varësi që gjeneron të ardhura të jashtëzakonshme në Rusi. Sipas Ministrisë Ruse të Ekonomisë, fitimet nga nafta dhe gazi u rritën me 51% në vitin 2021, duke arritur në 120 miliardë jen. Domethënë, shitjet e naftës dhe gazit në vitin 2021 ishin 36% e buxhetit total të vendit.

Tani kjo varësi energjetike duhet të ndryshojë në mënyrë drastike. Plani është që kërkesa e Evropës për gaz të bie ndjeshëm. Dhe të zëvendësohet nga burimet e rinovueshme të energjisë. Nuk është rastësi që vetëm pak ditë më parë, ministrja e Jashtme gjermane, Alena Berbock, njoftoi emërimin e shefes së Greenpeace, Jennifer Morgan, në postin e nënsekretares së shtetit për politikën ndërkombëtare të klimës.

Zhvendosja e qartë e Gjermanisë në promovimin e energjisë së pastër duket qartë edhe nga kjo lëvizje. Ajo pasqyrohet edhe nga numrat përkatës. Nga fillimi i vitit 2022 e deri më sot, 38% e energjisë elektrike në Gjermani vinte nga energjia e erës. Dhe në total, përgjatë vitit 2021, mbi 45% e energjisë elektrike vinte nga burime të rinovueshme. Rezultati ishte se Gjermania kishte një nga çmimet më të ulëta të energjisë elektrike në Evropë gjatë gjithë krizës.

Në Greqi, mbi 40% e energjisë elektrike vinte nga gazi natyror. Kjo është arsyeja kryesore që vendi ynë, bazuar në grafikun evropian të çmimeve të energjisë elektrike të Entit Rregullator të Energjisë, ka çmimin më të shtrenjtë që nga fillimi i vitit. Dhe është arsyeja kryesore që sipas të dhënave të Eurostat-it, Greqia është vendi i tretë (së bashku me Bullgarinë dhe Letoninë) në rritjen e emetimeve të dioksidit të karbonit në fund të vitit 2021. Të njëjtat vende janë gjithashtu të parat në varfërinë energjetike.

Lufta zbulon pasojat e varësisë së energjisë nga karburantet fosile të importuara. Sanksionet e reja evropiane duke përjashtuar nga SWIFT disa banka ruse dhe duke i eliminuar ato nga sistemi kryesor global i pagesave, duke e vështirësuar kështu për të ardhmen e afërt çdo transaksion, përfshirë atë të gazit, me Rusinë. Në fakt, në deklaratat e tij, Solz tani flet për nevojën për të hequr qafe gazin rus jo vetëm sepse do të jetë i rëndësishëm për ekonominë dhe klimën, por edhe për sigurinë kombëtare.

Pra, ndryshimi i energjisë është në lëvizje të plotë në Evropë. Do të vazhdojë edhe në Greqi.

Shfrytëzimi duhet të fokusohet në forcimin e rrjeteve dhe infrastrukturës së re të ruajtjes për të mundësuar diversifikimin e zgjedhjeve tona të energjisë, me një promovim më të fortë të burimeve shtëpiake, të rinovueshme dhe kursimeve të energjisë.

Politikat e pavarësisë së energjisë do të përcaktojnë epokën e re./Motilokal.com