Rreth 3.500 metra nën Paqësorin Jugor ndodhet një copë tokë me madhësi 2 milion kilometra katrorë, rreth gjysma e madhe sa Australia.

Por shkencëtarët nuk mund të bien dakord nëse kjo tokë e zhytur, e  quajtur Zealandia, është një kontinent apo jo. Një ekip gjeologësh e shpalli atë në vitin 2017, por jo të gjithë studiuesit janë të bindur për këtë.

“Nuk është si një mal, vend apo planet. Nuk ka asnjë organ zyrtar që të miratojë një kontinent”, tha Nick Mortimer, një gjeolog nga GNS Science i Zelandës së Re, i cili drejtoi grupin e vitit 2017.

Ndërsa përkufizimi i një kontinenti është i diskutueshëm, grupi i Mortimer sugjeroi që një kontinent duhet të ketë kufij të përcaktuar qartë, të zërë një sipërfaqe më të madhe se 1 milion kilometra katrorë, të ngrihet mbi koren e oqeanit përreth dhe të ketë një kore kontinentale më të trashë sesa ajo kore oqeanike.

Zealandia i plotëson të gjitha ato kushte.

Problemi, megjithatë, ishte se deri vonë, korja dhe shkëmbi më i vjetër “i mostruar” ndonjëherë nga Zealandia ishte vetëm 500 milionë vjet i vjetër, ndërsa të gjithë kontinentet e tjera përmbajnë kore që janë 1 miliard vjet ose më shumë.

Por një studim i fundit zbuloi se një pjesë e kontinentit të zhytur është dy herë më e vjetër nga sa mendonin gjeologët më parë, gjë që mund të nxisë argumentin e Mortimer.

"Ky studim i ri shënon atë kutinë përfundimtare kontinentale", tha Rose Turnbull, një gjeologe e Zelandës së Re që ishte autore e studimit, në një deklaratë për shtyp. "Nuk ka më asnjë dyshim se ne jetojmë në majë të një kontinenti."

Zealandia, një term gjeofizikant Bruce Luyendyk i krijuar në 1995, përbëhet nga Zelanda e Re dhe një koleksion i copave të zhytura të kores që shkëputën një superkontinent të lashtë të quajtur Gondwana rreth 85 milion vjet më parë.

Rreth 94 për qind e tij është nën ujë, Zealandia u fundos nën valë rreth 30 deri në 50 milionë vjet pasi u nda nga Gondvana. Pra, është një tokë sfiduese për të studiuar.

Gjeologët pas hulumtimit të fundit shikuan 169 copëza të granitit Zealandia, të cilat u gjetën nën Ishujt e Zelandës së Re dhe Stewart. Graniti formohet kur magma kristalizohet thellë brenda kores së Tokës.

Duke nxjerrë kristale mikroskopike nga graniti, ekipi ishte në gjendje të përcaktonte moshën e vetë kristaleve dhe koren në të cilën ato u formuan.

Rezultatet treguan se korja dikur ishte pjesë e një superkontinenti tjetër të njohur si Rodinia, i cili u formua midis 1.3 miliard dhe 900 milionë vjet më parë.

Me fjalë të tjera, historia gjeologjike e Zealandisë fillon shumë më herët se 500 milionë vjet më parë./Motilokal.com