Nga Sanna Marin
Ndryshimi i klimës dhe humbja e biodiversitetit janë sfidat më të ngutshme të kohës sonë, kështu që të gjithë udhëheqësit politikë të përgjegjshëm duhet të ofrojnë politika afatgjata për t'u përballur me ta në mënyrë efektive. Ne kemi nevojë për strategji të qarta të bazuara në objektiva të arritshëm dhe duhet të jemi të guximshëm në vendosjen e të gjitha mjeteve që kemi në dispozicion.
Me synimin për t'u bërë neutral ndaj klimës deri në vitin 2035 dhe pa karbon (duke hequr më shumë karbon atmosferik sesa emetohet) ky është synimi i Finlandës për klimën. Vendi im synon të jetë një lider në mesin e ekonomive të përparuara, jo vetëm për sa i përket zvogëlimit të emisioneve, por edhe duke futur një ekonomi rrethore të përqendruar në qëndrueshmërinë dhe eliminimin e mbetjeve. Plani ynë është të dyfishojmë efikasitetin e burimeve dhe shkallën e qarkullimit deri në vitin 2035.
Këto janë standardet kryesore në rrugën tonë për t'u bërë vendi i parë që çlirohet nga lëndët djegëse fosile. Por arritja e synimeve klimatike nuk është e mundur pa metoda më të mira për të ruajtur burimet tona të vlefshme natyrore. Zbulimi shkencor, teknologjitë e reja dhe inovacioni do të luajnë një rol qendror në çdo zgjidhje afatgjate.
Por, së pari, të gjithë udhëheqësit duhet të shqyrtojnë më nga afër se si synojnë t'i largojnë vendet e tyre nga karburantet fosile. Fokusi duhet të përqendrohet në rritjen e përdorimit të lëndëve djegëse dhe burimeve të energjisë që nuk rrezikojnë biodiversitetin. Ne duhet të inkurajojmë marrjen e karburanteve që i përmbahen kritereve strikte të qëndrueshmërisë dhe të ulin emetimet gjatë gjithë ciklit të tyre të jetës.
Për shembull, nënproduktet e karburanteve të biomasës mund të përdoren për produkte me cilësi të lartë të qëndrueshme dhe të tretshme siç janë tekstilet dhe materialet e ndërtimit, duke mbrojtur kështu biodiversitetin duke zvogëluar shpyllëzimin.
Me më shumë investime dhe inovacione, këto teknologji mund të na lejojnë të ndahemi me qymyrin, naftën dhe gazin natyror, duke bërë të mundur prodhimin e lëndëve djegëse sintetike nga emetimet e kapura të dioksidit të karbonit. Këtu, mund të fillohet me gazrat ekzistues të tymit industrial të gjeneruara nga industria e bazuar në bio, furrat e çimentos dhe inceneratorët e mbetjeve të ngurta. Por me teknologjitë e reja mund të shfrytëzohen burimet më pak të përqendruara të karbonit, duke mbledhur ajrin e shkarkimit nga ndërtesat e zyrët ose madje edhe me kapjen e drejtpërdrejtë të ajrit (DAC).
Eksperimentimi tashmë është duke u zhvilluar. Përdorimi i hidrogjenit të prodhuar nga elektroliza, emetimet e CO2 nga impiantet industriale dhe DAC mund të bëhen një burim i lëngjeve sintetike dhe lëndëve djegëse të gazta për transportimin rrugor, detar dhe ajror të karbonit neutral. Këto metoda prodhojnë metanol sintetik si një produkt i ndërmjetëm, i cili më pas mund të shndërrohet në benzinë, vajguri dhe naftë. Sado e çuditshme mund të tingëllojë, ne nuk jemi larg që të jemi në gjendje të krijojmë lëndë djegëse nga ajri.
Këto teknologji dhe procese të reja mund të fillojnë me një çmim të madh. Por siç e kemi parë me panelet diellore dhe qelizat e karburantit, kostot e një teknologjie priren të bien sa më shpejt që përdorimi i saj të fillojë të rritet. Për më tepër, tregjet për teknologji të tjera të reja miqësore me klimën po zhvillohen shpejt, megjithëse këto ndryshojnë në thellësi dhe fushëveprim, në varësi të nivelit të mbështetjes së qeverive.
Për shembull, teknologjitë e reja premtuese të bazuara në hidrogjen do të kërkojnë një rritje masive në prodhimin e energjisë elektrike pa lëndë djegëse fosile në mënyrë që të arrihet shkalla. Por kjo nevojë mund të përmbushet duke zgjeruar përdorimin e erës dhe energjisë diellore, të cilat tashmë janë opsionet më pak të kushtueshme për prodhimin e energjisë në shumë pjesë të botës.
Teknologjitë e reja do të mundësojnë një zhvendosje të madhe drejt transportit të qëndrueshëm në shumë vende të zhvilluara dhe në zhvillim. Ato jo vetëm që do të na lejojnë të ulim emetimet globale të CO2, por gjithashtu do të pozicionojnë shumë industri që të bëhen negative të karbonit në të ardhmen.
Por teknologjia nuk do të zgjidhë krizën e klimës për ne. Ne gjithashtu duhet të krijojmë mjedisin e duhur të politikave. Një komponent kyç i tranzicionit të gjelbër do të jetë çmimi më i lartë i karbonit, i cili kërkon koordinim dhe mbështetje në nivelin ndërkombëtar. Dakordimi mbi kriteret e qëndrueshme për mekanizmat e tregut të karbonit do të ishte një hap i rëndësishëm përpara. Dhe qeveritë duhet të bëjnë më shumë për të mbështetur ndryshimet strukturore përmes kornizave rregullatore dhe stimujve financiarë.
Tranzicioni global larg karburanteve fosile do të kërkojë një ndryshim transformues në prodhimin e energjisë dhe proceset industriale. Kjo do të duhet të bëhet shumë më shumë punë për të zhvilluar një ekonomi të vërtetë rrethore dhe të gjelbër. Vendet e ndryshme do të kenë nevoja dhe përparësi të ndryshme. Por zgjidhjet më të mira do të jenë ato që mund të shkallëzohen në vendet e industrializuara dhe në zhvillim.
Përfundimi është që emetimet globale duhet të arrijnë kulmin e shpejt nëse duam të arrijmë synimet tona për uljen e emetimeve dhe të shmangim katastrofat e klimës në të ardhmen. Paketa e plotë e teknologjive të reja premtuese do të duhet të zhvillohen, optimizohen dhe vendosen globalisht nëse do të krijojmë një ekonomi botërore plotësisht rrethore./Motilokal.com
