Një krater masiv është shfaqur në Siberi vitin e kaluar - një shpërthim i fuqishëm i gazit metan duke hedhur akull dhe duke lënë një zbrazëtirë rrethore, duke krijuar një peizazh të frikshëm.
Kjo ishte vrima e 17-të që u shfaq në gadishujt e largët Yamal dhe Gyda në Arktikun Rus që kur i pari u pikas në vitin 2013, duke provokuar shkencëtarët.
Krateret mendohet se janë të lidhura me ndryshimin e klimës. Fotografitë me dron, modelimi 3D dhe inteligjenca artificiale po ndihmojnë në zbulimin e sekreteve të tyre.
"Krateri i ri është ruajtur në mënyrë unike, pasi uji sipërfaqësor ende nuk ishte grumbulluar në krater kur e vëzhguam atë, gjë që na lejoi të studionim një krater 'të freskët', të paprekur nga degradimi", tha Evgeny Chuvilin, shkencëtar në një institut të Moskës.
Është hera e parë që studiuesit ishin në gjendje të fluturonin me një dron thellë në një krater - duke arritur 10 deri në 15 metra nën tokë, duke i lejuar ata të kapnin formën e zgavrës nëntokësore ku ishte ndërtuar metani.
Chuvilin ishte pjesë e një ekipi shkencëtarësh rusë që vizituan kraterin në gusht të vitit 2020 dhe gjetjet e tyre u botuan në revistën Geosciences javën e kaluar.
Ndryshimet klimatike
“Ndryshimi i klimës, natyrisht, ka një ndikim në probabilitetin e shfaqjes së kratereve të gazit atje”, ka thënë Chuvilin.
Siç bëhet e ditur më tej, droni bëri rreth 80 imazhe, duke i lejuar studiuesit të ndërtojnë një model 3D të kraterit, i cili është 30 metra i thellë.
Me përdorimin e imazheve satelitore, studiuesit ishin gjithashtu në gjendje të përcaktonin kur u formua krateri. Ata besojnë se ai do të kishte shpërthyer në një moment midis 15 majit dhe 9 qershorit 2020.
Koha nuk ishte e rastësishme, sipas Chuvilin. "Kjo është koha e vitit kur ka shumë fluks të energjisë diellore, e cila bën që bora të shkrihet dhe shtresat e sipërme të tokës të nxehen, dhe kjo shkakton ndryshime në vetitë dhe sjelljen e tyre."
Ndërsa këta kratere janë shfaqur në një rajon të populluar pak, ato paraqesin rreziqe për njerëzit indigjenë dhe për infrastrukturën e naftës dhe gazit.
Vrimat zakonisht gjenden aksidentalisht gjatë fluturimeve të helikopterëve ose nga barinjtë./Motilokal.com
