Shkencëtarët kinezë kanë zbuluar se shtresat e akullit të Antarktidës po shkrihen, veçanërisht ato në gadishullin më verior të saj, me një shpejtësi të lartë nga viti 1999 e deri në atë të 2019-ës, sipas një raporti vjetor të botuar së fundi.
Ndryshimi i klimës dhe moti ekstrem mund të jenë kontribuues i ndryshimeve mjedisore në kontinentin më jugor të botës dhe mund të kenë pasoja të rëndësishme, nga ndryshimi i habitateve të kafshëve në rritjen e niveleve globale të detit, trasmeton China Daily.
Raporti vjetor është botuar nga Qendra Kombëtare e Ndjeshmërisë në Distancë e Ministrisë kineze të Shkencës dhe Teknologjisë që nga viti 2012. Ai synon të sigurojë të dhëna kryesore globale për kërkimet mbi klimën, sigurinë ushqimore, zhvillimin urban, zbutjen e katastrofës natyrore dhe tema të tjera thelbësore për rritjen e qëndrueshme.
Wang Qi'an, drejtori i qendrës, tha se raporti përfaqëson angazhimin e Kinës për të trajtuar ndryshimet klimatike dhe çështjet mjedisore me komunitetin ndërkombëtar.
"Ky vit është hera e parë që raporti ynë mbulon të dhëna nga Antarktida, e cila është burimi më i madh i ftohjes në sistemin klimatik në botë dhe një tregues kryesor i ndryshimit të klimës", tha ai.
Antarktida ka një sipërfaqe prej 13.9 milionë kilometra katrorë, rreth 12.3 milionë km katrorë prej të cilave janë të mbuluara me akull. Trashësia mesatare e shtresave të akullit është 2.1 kilometra, me pjesën më të trashë që arrin mbi 4.9 kilometra, dhe kontinenti aktualisht mban rreth 26.5 milion kilometra kub akull.
Antarktida mban rreth 90 për qind të të gjithë akullit në tokë, si dhe 70 për qind të të gjithë ujit të freskët në Tokë, tha raporti. Nëse i gjithë ai akull shkrihet, ai do të rriste nivelin global të detit me 58.3 metra.
Sidoqoftë, Gadishulli Antarktik - pjesa më e ngrohtë dhe e lagësht e kontinentit, ku akulli nuk ngrihet mjaft shpejt - përbën 66 për qind të të gjithë akullit që shkrihet në kontinent, duke e bërë atë një nga rajonet më të brishta të ndjeshme ndaj ndryshimeve klimatike, tha ai.
Një çështje tjetër që kërkon hetime të mëtejshme është intensiteti në rritje i shkëputjes së ajsbergut, kur copa të mëdha akulli shkëputen nga një akullnajë. Nga 2005 deri në 2019, shkencëtarët regjistruan 1,786 raste të shkëputjes së copave që ishin më të mëdha se 1 kilometër katror. Mesatarisht, rreth 3,400 km katror shtresa akulli shkëputen nga Antarktida në vit.
"Këto shembje mund të ndodhin natyrshëm edhe kur nuk ka ngrohje globale, por tani frekuenca dhe intensiteti i këtyre ngjarjeve janë në rritje", tha Wang. "Nëse më shumë shtresa akulli prishen dhe shkrihen në oqean… kjo do të rriste nivelin e detit."
Kjo do të sillte pasoja edhe për kafshët që jetonin në kontinentin e akullt, sidomos pinguinët.
Ndërkohë, rritja e temperaturave të detit rriti sasinë e algave në ujërat përreth rajonit, duke rritur kështu numrin e karkalecave dhe organizmave të tjerë të vegjël që pinguinët mund të hanë.
"Kjo mospërputhje thekson efektet komplekse që ndryshimi i klimës mund të ketë në ekosistemin dhe botën", tha Wang. "Por modeli ynë tregon se nëse temperaturat vazhdojnë të rriten, ajo përfundimisht do të anulonte efektin pozitiv dhe do të çonte në një ulje të popullsisë për pinguinët Adelie."/Motilokal.com
