Niveli jashtëzakonisht i ulët i ujit në lumin Danub ka nxjerrë në sipërfaqe një kapitull të errët të historisë evropiane. Në afërsi të Prahovos, në Serbi, dhjetëra anije gjermane të Luftës së Dytë Botërore, të fundosura qëllimisht më shumë se tetë dekada më parë, janë bërë sërish të dukshme.
Në zonën pranë qytetit të Prahovos, në kufi me Rumaninë, thatësira dhe rënia e nivelit të Danubit kanë zbuluar rrënojat e disa anijeve që prej dekadash kanë qëndruar në shtratin e lumit.
Një prej tyre, një anije luftarake e dëmtuar rëndë, tashmë mund të shihet mbi një breg ranor që zakonisht mbulohet nga ujërat e Danubit. Rrënoja të tjera janë ende pjesërisht të zhytura, ndërsa autoritetet dhe ekspertët paralajmërojnë se disa prej anijeve mund të kenë ende armë dhe municione të mbetura në bord.
Anijet i përkisnin flotës gjermane të Detit të Zi dhe u fundosën qëllimisht në vitin 1944, gjatë tërheqjes së forcave naziste përballë avancimit të Ushtrisë së Kuqe. Sipas historianëve, deri në 200 anije luftarake gjermane u fundosën në këtë mënyrë në shtator të atij viti, në një përpjekje për të penguar përparimin sovjetik përgjatë Danubit.

Rrënojat nuk shfaqen për herë të parë. Në periudha të mëparshme me nivele të ulëta të ujit, pjesë të tyre janë bërë të dukshme, për t’u zhdukur sërish nën ujërat e lumit kur niveli është rritur. Megjithatë, rënia e jashtëzakonshme e këtij viti ka nxjerrë në pah një numër veçanërisht të madh të tyre.
Rreziku nga municionet e Luftës së Dytë Botërore
Prania e municioneve dhe eksplozivëve të mundshëm e ka bërë të vështirë largimin e rrënojave nga lumi.
Autoritetet serbe kanë tentuar edhe më parë të largojnë disa prej anijeve të fundosura, por operacionet janë komplikuar nga rreziku që ato mund të përmbajnë eksplozivë dhe municione të paplasura.
Për këtë arsye, shumë prej rrënojave kanë mbetur në vend, duke krijuar jo vetëm një dëshmi të pazakontë historike, por edhe rrezik potencial për lundrimin dhe sigurinë në këtë pjesë të Danubit.

Mbetje të tjera të Luftës së Dytë Botërore janë zbuluar gjatë kësaj periudhe edhe në vende të tjera përgjatë lumit.
Në Budapest të Hungarisë është gjetur një motoçikletë ushtarake gjermane, e cila tashmë është ekspozuar në muzeun e Ministrisë së Mbrojtjes.
Ndërkohë, në Sllovaki autoritetet kanë zbuluar një bombë britanike të pashpërthyer, me peshë rreth 700 kilogramë. Ekspertët e transportuan atë me një mjet të posaçëm dhe e dërguan në një gropë rreth pesë metra të thellë, ku u krye shpërthimi i kontrolluar.
Gjatë vitit 1944, edhe Forcat Ajrore Mbretërore britanike vendosën mina në Danub, me synimin për të penguar lëvizjen e trupave dhe mjeteve gjermane.
Danubi përballet me nivele kritike të ujit
Danubi, i cili përshkon 10 shtete dhe është lumi i dytë më i gjatë në Evropë, po përballet me kushte gjithnjë e më të vështira për lundrim për shkak të nivelit jashtëzakonisht të ulët të ujit.
Thatësira e zgjatur dhe temperaturat e larta kanë prekur edhe lumenj të tjerë të mëdhenj të Evropës, duke shkaktuar probleme për transportin lumor, lundrimin dhe sektorin energjetik.

Niveli i ulët i ujit mund të ndikojë gjithashtu në funksionimin e disa termocentraleve, të cilat përdorin ujin e lumenjve për sistemet e ftohjes.
Situata është përkeqësuar nga vala e të nxehtit që ka përfshirë pjesë të Evropës Qendrore dhe Lindore. Në disa vende janë regjistruar temperatura jashtëzakonisht të larta, ndërsa thatësira dhe zjarret kanë shtuar presionin mbi autoritetet.
Sllovakia, Austria dhe Hungaria kanë përjetuar temperatura të pazakonta gjatë kësaj jave. Në Sllovaki, autoritetet meteorologjike raportuan të enjten një rekord të ri kombëtar prej 42 gradësh Celsius në fshatin Dolné Plachtince.
Kështu, rënia e pazakontë e nivelit të Danubit nuk po shkakton vetëm probleme për lundrimin dhe ekonominë, por po zbulon edhe gjurmë të një prej periudhave më të errëta të historisë së Evropës.
Anije luftarake, mjete ushtarake, mina dhe municione që kanë qëndruar të fshehura nën ujë për më shumë se 80 vjet, po dalin sërish në sipërfaqe.
/Motilokal.com
